|
VBScript Hakkında Temel Bilgiler
VBScript yani Visual Basic Script. Ama biz kisaltilmis olan adini yani
VBScript adini kullaniyoruz. Visual Basic dilini biliyor iseniz, VBScript
dilini biliyorsunuz sayilir.
Daha önce de ASP sayfalarimizda VBScript dilini kullanabilecegimizi
söylemistim. Bu yüzden simdi VBScript ögrenmeye basliyoruz.
Istemci tarafinda çalisan sayfalar da Netscape VBScript dilini anlamaz.
Ama bizim sayfalarimiz Server' da çalisacagi için bu sorun olmayacak.
Sadece bir kaç VBScript komutu ile mükemmel ASP sayfalari
hazirlayabiliriz.
ASP sayfalarimizdaki script dillerini, gerek VBScript, gerek diger script
dillerini sayfa içindeki HTML kodlarindan ayirmamiz gerekir. ASP.DLL' ye
"ASP.DLL kardes, Script dilimiz surada basliyor, surada bitiyor"
dememiz gerekir. Bunun için simdi ögrenecegimiz script dili VBScript' in
kodlarini <% %> isaretleri arasina
aliriz. Kardesimiz ASP.DLL (kardesimizden daha çok söz ettik ondan) bu
isaretler " <% %> " arasindaki komutlari yazmak yerine yapar. HTML' deki
"< >" klasik unsurlar aynen sayfaya yazilir, ama <% ve %> isaretine
gelince çok sevgili ASP.DLL' miz durur ve bir düsünür. <% ve %>
isaretlerinin arasindaki her sey "Language" ile belirledigimiz scriptin
yorumlayicisina gönderilir (Aralarinda sürekli paslasir bunlar). <% ve %>
isaretlerine sinirlayici denir. Sinirlayicinin içinde bir ya da bir çok
satir kod bulunabilir.
ASP ve VBScript komutlarimizin arasinda "Yorum Satirimiz" olmalidir. Bu
neden gereklidir? Yorum satirini bir kodu ne için nerede kullandigimizi
belirtmek için kullaniriz. Böylece kodlarimizi baska biri devam ettirmek
istediginde nerede ne yaptigimizi açikça görmüs olur. Ya da uzun süre
çalismadigimiz ASP sayfamizda unuttugumuz yerler olabilir. Bunlara
hatirlatma satiri da denir. Yorum satirinin basina ( ' ) tek tirnak
isareti koyariz. Böylece serverin yorumlayicisi bu tek tirnagi
gördügünde, görmemezlikten gelir. Sanki hiç tanismiyorlarmis gibi! Simdi
VBScript ile bu teknikleri kullanarak bir sayfa yazalim. Hem de VBScript'
te biraz daha yakinlasalim:
<% @LANGUAGE=VBScript %>
<html>
<head>
<title>Merhaba VBScript</title>
<meta http-equiv="content-type" content="text/html;
charset=ISO-8859-9">
<meta http-equiv="Content-Type" content="text/html;
charset=windows-1254">
</head>
<body>
<center>
<%
' Yazi boyutumuzu belirledigimiz bir
degisken tanimlayalim
Dim fontBoyut
%>
<%
' Yazi boyutumuzu 1'den 7' ye kadar
degistirelim
For fontBoyut = 1 to 7
%>
<font size = <%= fontBoyut%>
>
VBScript' e Merhaba <br>
<% next %>
</center>
<h4> Bugün
<%= WeekdayName(Weekday(Date)) %>, <%= Date %>.
Su anda Server' a saat:
<%= Time %>.<p>
</h4>
</body>
</html> |
|
Bu sayfayi vbsmerhaba2.asp adi ile kaydedin (VBScrtipt' e daha
önce merhaba demistik. Bu ikincisi). Simdi sayfanin içindeki kodlari
inceleyelim...
 |
<- Sayfanin görünümü böyle olmali
|
Sayfamizin basinda, bu sayfayi VBScript ile yazacagimizi belirttik.
Daha sonra herzamanki HTML kodlarimizi yazdik. Daha sonra bir degisken
tanimladik. Bundan sonra degiskenlerin bizim hayatimizda yeri çok büyük
olacak :). Açiklama satirinda da neler yaptigimizi anlatmaya çalistik.
Kisa ve öz. Daha sonra yazi boyutumuzun 1'den 7' ye kadar degismesini
istedigimizi söyledik.
Bu font boyutlarinin sayfada uygulanabilmesi için font özelliklerini
belirttigimiz HTML etiketi olan <font=""> etiketine tanimladigimiz
degiskeni yazdik. Böylece font boyutumuzu degiskenimiz belirleyecek:
<font size= <%=
fontBoyut %> > dedik.
<%= bu ifade ASP' de
Response.Write metodunun kisaltilmis halidir. Yani
<%= bu isareti yazdigimizda, içine
degiskeni yazmamiz gerekiyor tabii, bu degiskeni al sayfaya yaz demis
oluyoruz. Böylece degiskenimiz VBScript'e Merhaba yazisini sayfaya 1' den
7' ye kadar büyüterek yazdi. Bunlari sayfada siralamasini saglamak için
de <% next %> döngüsünü yazdik. Daha
önce de gördügüm tarih islemini yazdik. Ama bu defa biraz farkli olarak.
Dikkat ederseniz ASP ve VBScript kodlarini Yesil renk ile yaziyorum.
Böylece digerlerinden ayirmamizin daha kolay olacagi kanisindayim.
Degiskenler ve dögülerden ileride daha çok bahs edecegiz. Çünkü onlarsiz
hiç bir ise yaramayiz:)
Yazim Kurallari
VBScript komutlarinin, degisken adlarinin büyük harf, küçük harf
olmasi önemli degildir. Ben genel de VBScript ile yazdigim kodlarin bas
harflerini büyük yaparim. Dedigim gibi büyük harf, küçük harf hiç fark
etmez:
For fontBoyut = 1 to 7
FOR FONTBOYUT = 1 TO 7
for fontboyut = 1 to 7
Olarak da yazabilirdik. Hiç bir sey degismezdi. Ama tabii bazi
istisnalar var. VBScript' in kendine has gelenekleri de vardir..
Eger bir kod satiri çok uzun geliyorsa ve daha sonra anlasilmasi mümkün
olmayacak derecede uzuyorsa bu satiri alt çizgi ile ( _ ) asagidaki
satirda devam ettirebiliriz:
<%
If degisken1 > And_
degisken < 10 Then
%>
Verdigim örnek o kadar da uzun degil. Ama daha sonra, daha uzunlarini
da yazmamiz gerekecek.
Simdi adindan çok söz ettigimiz Degiskenlere bir bakalim... Nedir? Ne
degildir? |